Rato para ensinar a ler a invidentes
[D-661]
A 200 anos do nacemento do seu inventor, o alfabeto de Louis Braille pasa a era electrónica grazas a ‘Mouskie’, un sistema informático do suízo Philippe Racine, que fai da aprendizaxe do ‘braille’ case un xogo de neno.
O nacemento de Mouskie é, en principio, a historia dunha amizade. A que vincula a Jean-Marc Meyrat, presidente da antena francesa da FSA (Federación Suíza de Invidentes e persoas con deficiencias visuais) a Philippe Racine, decorador e colaborador, desde fai unha década, da Escola de Enxeñeiros do Cantón do Valais.
«Observamos todas as novidades para os cegos -desde a máquina para café ata o reloxo ou os fornos-, desde o punto de vista da accesibilidade ou os métodos de emprego», narra Philippe Racine. «Jean-Marc tómame tamén como asesor para a estética. É importante. O feito de que se trate dun obxecto para cegos non quere dicir que sexa feo».
Durante os seus debates, os dous homes evocan a miúdo a cuestión do braille. Jean-Marc Meyrat observara que cada vez é máis difícil motivar ás persoas para aprendelo, cando é tan fácil «ler» un texto escoitando unha síntese vocal na computadora.
«Nos principios da informática para cegos, pensouse que substituiría ao braille, explica a Philippe Racine. Pero a síntese vocal non permite aprender a ler nin a escribir. A única solución é o braille.»
O «reflexo ordenador»
Só que, en dous séculos, os métodos de ensino deste alfabeto de seis puntos apenas evolucionaron. Estamos aínda en tablillas con clavijas en madeira que o profesor debe desprazar a cada letra antes de polas baixo os dedos do alumno.
«Para os mozos da xeración Nintendo, que teñen practicamente o «reflexo ordenador» no sangue, era necesario imprimir un novo dinamismo a todo iso», anota Philippe Racine.
Mouskie está dirixido a aqueles cuxa vista é deficiente, aos que a están perdendo e aos que non ven nada.
Se un teclea unha letra no computador, esta aparece en grande na pantalla, xunto á súa transcrición en braille, a síntese vocal pronúnciaa e o usuario sente baixo o seu dedo, os puntos que compón a letra.
Para iso, colocaría o seu índice sobre unha pequena tableta situada diante do rato, onde os puntos soben e descenden en función da letra pedida.
Rápido e doado
«Ademais do seu lado lúdico, a gran vantaxe deste sistema é a velocidade», explica o seu inventor. Pódese pasar dunha letra a outra case instantaneamente. A memorización do tacto é moi dependente da velocidade de execución.»
Resultado: Mouskie permitiría reducir de xeito importante o tempo necesario para a aprendizaxe do braille.
«A xente equivócase a miúdo, cre que aprender o braille, é aprender unha nova lingua, cando só é un alfabeto», sinala Philippe Racine, quen aprendeu «moi facilmente».
Mouskie resulta tamén unha excelente preparación psicolóxica para as persoas ameazadas de cegueira completa. O control precoz do braille permítelles prever con máis serenidade a fase última da súa deficiencia e lograr autonomía con maior rapidez.
Un potencial éxito mundial
Como se presenta hoxe, o produto Mouskie é o resultado de tres anos de traballo, co apoio voluntario dos técnicos da empresa NetAtelier, do Valais, para a parte informática e do deseñador Juan-Maurice Varone, que se inspirou nas pedras o Ródano para a forma do rato.
A Escola de Enxeñeiros do Valais consagrouse á parte electrónica, pero foi necesario pagar, e Philippe Racine sacou preto de 300.000 francos do seu peto.
Percorreu logo as feiras especializadas de Frankfurt, Varsovia, Londres e Xenebra, que acolleu en 2008 a asemblea da Unión Mundial de Cegos. Por todas partes o interese foi inmediato. Mouskie parece ter un bo futuro.
Na actualidade, a produción en serie poderá comezar, entre Milán, para o caso do rato, e Stuttgart, para a parte electrónica e a montaxe. E para a distribución, Mouskie conta xa con grandes asociacións de cegos e persoas con deficiencias visuais en Suíza, Alemaña, Reino Unido e Estados Unidos.
É dicir que a máquina está en marcha. Sobre todo, que o produto non ten ningún competidor nun mercado estimado en 200 millóns de persoas no mundo.
Ligazóns
- Nova en www.swissinfo.ch